Doel van het project

Monitoring laat al jaren een zorgwekkende trend zien: wadvogelpopulaties nemen af. Met alleen regulier beheer worden instandhoudingsdoelen vaak niet gehaald. Extra maatregelen zijn nodig om populaties te behouden en te herstellen. Dit deelproject van Wij&Wadvogels maakt Eanjumerkolken en Dykshoarne geschikter als broed- en foerageergebied voor kust- en wadvogels. We richten ons op hogere waterpeilen en een slimmer watersysteem, zodat er meer natte zones en modderranden ontstaan.

Aansluiting met het omliggende agrarisch gebied is daarbij belangrijk. Het Agrarisch Collectief De Waadrâne werkt aan weidevogelbeheer in de omgeving, waardoor gebieden elkaar versterken. It Fryske Gea kan de nieuwe situatie duurzaam in stand houden met jaarlijks beheer, samen met loonwerkers en pachters.

Aanpak: wat gaan we doen

  • Verwijderen van bestaande duikers, stuwen en pendammen.
  • Aanbrengen van nieuwe duikers, stuwen en pendammen.
  • Plaatsing van nieuw hekwerk.
  • Aanvullen en ophogen van enkele perceelsranden.
  • Opschonen van kopakkerbuizen.

Alle kleine bee(s)tjes helpen!

Steun het Friese landschap

Buiten wandelen, fietsen, varen, vogels kijken… het kan allemaal! It Fryske Gea laat je graag genieten van de prachtige natuur en cultuurhistorie. Een kleine donatie is al welkom om het Friese landschap te blijven beschermen.

Verwachte effecten

  • Eanjumerkolken wordt een optimaal broedgebied voor kust- en weidevogels.
  • Dykshoarne wordt meer gebruikt als voedselgebied en vormt een belangrijke schakel tussen de natuurgebieden langs de Friese Waddenkust en het Lauwersmeer.
  • Er staat vaker water op de juiste plekken. Er komen natte zones en ondiepe modderranden waar vogels eten kunnen zoeken.
  • Meer jongen overleven, omdat het gebied beter past bij hun behoeften en er minder verstoring is.
  • De natuurgebieden sluiten beter op elkaar aan, waardoor vogels makkelijker kunnen schakelen tussen broeden en voedsel zoeken.
  • Er komen meer verschillende planten, insecten en vogels in en rond beide gebieden.
  • We stemmen goed af met het agrarisch natuurbeheer in de omgeving, zoals met Agrarisch Collectief De Waadrâne. Zo versterken de gebieden elkaar.
  • It Fryske Gea kan de nieuwe situatie blijvend goed beheren met jaarlijks onderhoud, samen met loonwerkers en pachters.

Uitkijktoren

De gemeente Noardeast-Fryslân bouwt in het najaar van 2025 een uitkijktoren van staal en bamboe aan de rand van de Eanjumerkolken. In de toren kun je straks óf afdalen naar het niveau van de Súd Ie, óf omhoog naar het uitkijkplateau. Vanaf de toren kun je dan de laagte en leegte van het landschap ervaren en zie je goed hoe rijk en vogelvriendelijk het gebied is. De toren en loopbrug zullen het mogelijk maken om van het gebied te genieten zonder de vogels te storen. De toren is ontworpen door Nynke Rixt Jukema.

Ontwerp uitkijktoren Eanjumerkolken

Wat merk je ervan

Eanjumerkolken is niet vrij toegankelijk. Tijdens de uitvoering kunnen er tijdelijke werkzaamheden of verkeersmaatregelen in de omgeving zijn. Omwonenden, partners en betrokkenen worden tijdig en waar nodig persoonlijk geïnformeerd. Aan de rand realiseert gemeente Noardeast-Fryslân een uitkijktoren, waarvoor begin oktober 2025 geheid zal worden.

Over Wij & Wadvogels

Het project vindt plaats dankzij Wij&Wadvogels, waar zeven natuurorganisaties samenwerken aan herstel van gezonde vogelpopulaties in het Waddengebied: Het Groninger Landschap, It Fryske Gea, Landschap Noord-Holland, Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer, Vogelbescherming Nederland en de Waddenvereniging. Het programma wordt financieel mogelijk gemaakt door het Waddenfonds, het Investeringskader Waddengebied, het Ministerie van LNV, de provincies Noord-Holland, Fryslân en Groningen, de Beheerautoriteit Waddenzee en Rijkswaterstaat. Het opdrachtgeverschap ligt bij Vogelbescherming Nederland.

Wij & Wadvogels zit in fase II (2023–2027) en werkt langs drie sporen:

  1. Fysieke maatregelen: nieuwe of verbeterde broed-, rust- en foerageerplekken met passend beheer.
  2. Gedragsverandering: bewustwording en draagvlak om verstoring te verminderen.
  3. Kennis: meten wat werkt, kennis vastleggen en delen, leren door te doen.

Vernatting Eanjumerkolken en Dykshoarne valt onder spoor 1.

Gerelateerde berichten

Meer over dit project

Meer over dit project en lees over hoe It Fryske Gea zich inzet voor het beschermen, beheren en ontwikkelen van de natuur en cultuurhistorie in Fryslân.

: Weidevogels terug in Eanjumerkolken
Weidevogels terug in Eanjumerkolken
“Door het terugbrengen van greppels, het verhogen van het waterpeil en een mooie samenwerking...
Lees meer
: Impuls voor natuur en beleving op kwelder Peazemerlannen
Impuls voor natuur en beleving op kwelder Peazemerlannen
Kwelders zijn belangrijke gebieden voor broed- en wadvogels. Daarnaast leveren ze een waardevolle bijdrage...
Lees meer