Om van natuurgebied de Mokkebank de ideale broed- en paaiplek voor vogels en vissen te maken, is aannemer Van der Meer al weken druk met het graven van slenken en het maken van kades rondom de twee nieuwe moerasgebieden. De nieuwe inrichting van dit natuurgebied wordt zo steeds meer zichtbaar. Ook de plek waar straks de vistrap komt, krijgt vorm.
Meer ruimte voor vogels en vissen
In de twee moerasgebieden ontwikkelen zich straks veel waterplanten en riet dat in het water staat. Daarnaast krijgen de gebieden een natuurlijk waterpeil. Zo kunnen vissen het gebied straks inzwemmen via de vistrap en er na het paaien via duikers er weer uit. De jonge vissen kunnen in de moerasgebieden opgroeien en vervolgens verder trekken naar het IJsselmeer. Doordat straks het waterpeil in de moerassen een natuurlijk verloop krijgt, in de winter hoog en zomer laag, wordt het ook een aantrekkelijker leefgebied voor vogels zoals de visdief, visarend en roerdomp. De verwachting is dat de werkzaamheden in de herfst van 2025 zijn afgerond.
Versterken Friese IJsselmeerkust
De verbeteringen aan het gebied de Mokkebank zijn onderdeel van het project Versterken Friese IJsselmeerkust. Dit is een samenwerking tussen het Rijk en de regio. Het project is mede mogelijk gemaakt door een bijdrage van Vogelbescherming Nederland en de Nationale Postcode Loterij. Kijk voor meer informatie op www.frieseijsselmeerkust.frl.
https://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2025/01/dji_20241024131516_0018_d-2048x1152-1.webp11522048Elke Folkersmahttps://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2024/04/logo.svgElke Folkersma2024-10-25 08:50:272025-05-15 08:40:55Ideale broed- en paaiplek op de Mokkebank krijgen vorm
Een imposante en zeer grote roofvogel die lange tijd een zeldzame wintergast was. Tegenwoordig in toenemende aantal te zien in Nederland. Een volwassen zeearend heeft een witte staart, lichte kop en gele snavel. Juveniele vogels zijn donkerbruin met lichte vlekken op het lichaam, smalle lichte banen op de ondervleugels en grotendeels donkere snavel. Ze worden ook wel de ‘vliegende deur’ genoemd vanwege hun grote spanwijdte. Ze hebben een trage vliegslag, maar manoeuvreren veel beter dan je zou denken en bereiken zo een snelheid van 60 kilometer per uur.
De zeearend leeft graag op rustige plaatsen met vis- en watervogelrijke wetlands met grote en stevige nestbomen. Loofbossen bij grote meren, delta’s met eilanden en moerasbossen. In de winter zoekt hij ook wel grote heide- en hoogveengebieden of uitgestrekte akkers op. Als je een beetje geluk hebt kun je de zeearend spotten in deze gebieden van It Fryske Gea:
In de Alde Feanen vanuit de vogelkijkhutten de Wyldlannen en Grutte Krite
2. Slechtvalk
In de winter trekken er veel slechtvalken naar Nederland vanuit Scandinavië en Duitsland om hier te overwinteren. De grote valk is een krachtige jager in open land die lange, snelle stootduiken van meer dan 200 kilometer per uur kan maken. Je herkent hem aan zijn zware borst, spitse vleugels, vrij brede basis en tamelijk korte staart. Volwassen vogels zijn licht van onder, met een zwarte kopkap en baardstreep. De bovenzijde is blauwgrijs. Jonge vogels zijn bruin van boven en bruin gestreept van onderen.
In broedtijden vind je ze vaak op kliffen en op bergwanden, in nissen en op richels. Ook is hij gek op gebouwen in steden en hoogspanningsmasten in open boerenlanden. Van oude nesten van roofvogels en kraaien maakt hij ook dankbaar gebruik. In de winter kun je de slechtvalk spotten in open landschappen, boerenlanden en bij uiterwaarden op kwelders. Hun favoriete plekjes in de winter bij It Fryske Gea zijn in:
In de Alde Feanen bij vogelkijkhutten de Wyldlannen en Jan Durkspolder
3. Blauwe kiekendief
De blauwe kiekendieven komen in de winter uit Scandinavië naar Nederland. In open landschap jagen ze graag op kleine zoogdieren. De Friese Ijsselmeerkust is een geliefde plek voor ze op te jagen en te overwinteren winter. Je kunt ze spotten in het natuurgebied Mokkebank bij de twee vogelkijkhutten: de Wieldyk en de Mok. In het natuurgebied Bocht fan Molkwar laten ze zich ook graag zien. Hier kun je het beste naar Vogelkijkhut de Swan. In Makkumerwaarden kun je ze spotten vanuit vogelkijkhut De Ral. Mocht je geluk hebben, dan kun je ze ook nog zien in Noard-Fryslân Bûtendyks vanaf de bunker op het Noarderleech.
4. Roerdomp
De mysterieuze roerdomp laat zich vaak moeilijk zien, maar in de wintermaanden is de kans groter dat ze zich laten zien. Vooral als het een paar dagen achter elkaar vriest. Ze verlaten dan hun dekking en gaan overdag jagen. Het liefst op gemaaide rietlanden. Als je ze benadert verstijven ze in hun beroemde ‘paalhouding’. Ze imiteren een pol riet door stijf rechtop te blijven staan, zodat ze wegvallen in de achtergrond. Verder zijn het echte stand- en trekvogels, sommige blijven in Nederland, andere trekken weg. Ook zijn er roerdompen die in Noord- en Oost-Europa broeden en ’s winters juist naar ons land komen.
In de winter laat de roerdomp zich in een aantal gebieden van It Fryske Gea zien. Zo kun je ze zien in natuurgebied Easterskar bij Vogelkijkhut Skiere Goes en in het natuurgebied Grutte Wielen bij vogelkijkhut It Set. Als je geluk hebt kun je ze ook zien vanaf de uitkijkheuvel in natuurgebied Grutte Wielen. Verder kun je ze zien in de Alde Feanen bij de vogelkijkhut Saiterpetten, maar die is alleen per boot bereikbaar.
5. Aalscholver
De aalscholver lijkt een zwarte vogel, maar feitelijk is het verenpak grotendeels diep bronsgroen. In het voorjaar kleuren ze op hun mooist en dit verdwijnt weer in de loop van het broedseizoen. Ze broeden in kolonies nabij grote wateren en veelal in bomen. In Nationaal Park de Alde Feanen hebben we een aalscholverkolonie zitten die je kunt zien vanuit de kijkhut in de Grutte Krite. Deze plek kun je alleen bereiken per boot of als je meevaart met onze excursieboot. Vogelkijkhutten Reid om ‘e Krite en de Jan Durkspolder zijn wel bereikbaar in dit gebied. Verder kun je ze ook zien in de Lendevallei aan de rand van Wolvega in de vogelkijkhut Catskieker.
6. Smient
Ze zitten soms met duizenden bij elkaar. De smienten zitten, dobberen en slapen graag op het water. Of ze zijn gezellig met elkaar aan het babbelen. Eigenlijk fluiten, waaraan ze hun bijnaam ‘fluiteenden’ te danken hebben. Vliegt er één op, dan vliegen ze allemaal mee. Overdag dobberen ze heerlijk op het water en tegen de avond dwarrelen ze op graslanden op zoek naar eten. Het zijn opvallende vogels die in de winter kleur geven aan de omgeving. Je kunt ze in de winter in veel gebieden van It Fryske Gea zien:
Deze kleine eend zoekt in de winter graag het hoge noorden in ons land op. Het nonnetje is een bijzondere verschijning in de winter: het mannetje heeft een spierwit verenkleed met zwarte accenten. Ze broeden niet in Nederland, maar in de winter strijken grote getalen neer in het Ijsselmeergebied. Grote kans dat je ze in de winter kunt zien in Makkumerwaarden vanuit vogelkijkhut De Ral en bij kijkheuvel It Soal in Workumerwaard. Ook in het natuurgebied Nationaal Park de Alde Feanen kun je ze goed zien in de vogelkijkhutten bij de Jan Durkspolder en Saiterpetten.
8. Brandgans
Een compacte gans met een onmiskenbaar uiterlijk: de brandgans. Ze hebben een wit gezicht, zwarte snavel en wat zwart om de ogen. De onderkant van hun lichaam is wit met wat grijs op de flanken. De staartpunt, hals en begin van de romp zijn zwart. In de winter laten ze zich in grote getalen zien in Friesland. Voornamelijk in rivieren- en laagveengebieden. Soms ook wel in moerasbossen en rietkragen. In het broedseizoen zoeken ze graag nauwelijks begroeide eilanden op, zodat de jongen naar een voedselrijk gebied kunnen zwemmen zodra ze hiertoe in staat zijn.
In de winter zie je ze bij It Fryske Gea vaak in Warkumerbinnen- en Warkumerbûtenwaard. Hier kun je een kijkplateau vinden waar je de brandganzen goed kunt zien. Verder kun je ze zien in:
In de Alde Feanen bij vogelkijkhutten Lytse Mear en Jan Durkspolder
9. Kolgans
Een wintergast die veel voorkomt in Nederland: de kolgans. Zijn typische witte snavelbasis, roze snavel en dwarse zwarte vegen over zijn buik maken volwassen kolganzen makkelijk herkenbaar. Ze trekken vanuit Rusland en Scandinavië naar ons land om te overwinteren op voedselrijke graslanden in open gebieden. Bij It Fryske Gea kun je ze zien in de volgende gebieden:
De laatste op de lijst, maar één die zeker niet mag ontbreken in de winter: de kleine zwaan. In vergelijking met de wilde zwaan heeft de kleine zwaan veel minder geel op zijn snavel, dat niet uitloopt in een punt. Hij is duidelijk kleiner en heeft een kortere nek. Jongen zijn blauwgrijs. Zodra de kleine zwanen in Nederland aankomen zoeken ze grote open wateren op. De Friese Ijsselmeerkust is een belangrijke pleisterplaats voor ze. In het natuurgebied Mokkebank kun je ze goed zien vanuit de vogelkijkhutten de Wieldyk en de Mok. In Bocht fan Molkwar bij Vogelkijkhut de Swan en in Makkumerwaarden bij vogelkijkhut de Ral in Koaiwaard.
https://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2024/10/zeearend-1.png10801080adminhttps://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2024/04/logo.svgadmin2024-10-24 13:53:452025-05-07 14:51:19Top 10 wintervogels en kijkhutten
In de herfst is het een drukke periode voor de migratie van zalmachtigen zoals zeeforellen, houtingen en de iconische Atlantische zalm. Deze vissen keren terug naar hun paaigronden na een verblijf van 2 tot 4 jaar in de Noordzee. Een innerlijke trigger zet de zalmen aan tot actie, en zo beginnen ze aan hun reis.
Op zoek naar koude beekjes
De Atlantische zalm zwemt straks vanaf zee door de Vismigratierivier het IJsselmeer op en volgt vervolgens het rijnsysteem richting Duitsland, Oostenrijk, en zelfs verder naar Zwitserland en Frankrijk. Hier zoekt de zalm snelstromende, koude beekjes op, precies de plek waar hij ooit uit een eitje kwam.
Uitdaging
Deze migratie is een enorme uitdaging voor de zalm; hij moet onderweg vele obstakels overwinnen zoals stuwen, dammen en waterkrachtcentrales. De afgelopen jaren zijn echter al veel barrières weggenomen. Met de opening van de Vismigratierivier zetten we straks een belangrijke stap om deze tocht toegankelijker te maken. Op dit moment bereiken, via de sluizen in de Afsluitdijk, naar schatting slechts tientallen zalmen per jaar het IJsselmeer (dat is een fractie van de aantallen voor de aanleg van de dijk).
https://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2025/01/23247-zalm-door-jelger-herder.webp433650Elke Folkersmahttps://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2024/04/logo.svgElke Folkersma2024-10-17 09:00:172025-03-13 15:05:26Najaarstrek van de zalmachtigen: een tocht vol obstakels
Wist je dat de Alde Feanen grotendeels via water te bereiken is? Een echt vaargebied dus. Des te meer reden om aan boord te stappen van excursieboot ‘De Blaustirns’. Een leuke activiteit voor jong en oud! Varend op zonne-energie geniet je in alle stilte van de natuur. En vergeet ook niet een warme jas en verrekijker mee te nemen. Vanaf het open bovendek is het uitzicht prachtig. Zit je liever binnen? Beneden zit je comfortabel aan de beleeftafels, beplakt met grote omgevingskaarten, planten, dieren, vissen en vogels die je onderweg tegenkomt. Zo mis je niks!
Als lid krijg je korting!
Wist je dat je als lid van It Fryske Gea flinke korting krijgt op de vaarexcursies? En met onze wandelexcursies mag je zelfs gratis mee! Lid ben je al vanaf €25,- per jaar, voor het hele gezin.
Onderaan deze pagina hebben we alle vaardata voor je op een rij gezet.
https://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2024/07/ifg-npaldefeanen-mei2019-220-scaled-1.jpg13652048adminhttps://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2024/04/logo.svgadmin2024-10-15 13:44:102025-05-06 10:32:07Beleef de natuur vanaf het water in de Alde Feanen
Het Rysterbosk is één van de drukstbezochte locaties van It Fryske Gea. Om de grandeur en de structuur van dit eeuwenoude landgoed te verbeteren, verplaatst It Fryske Gea de parkeerplaats aan de Marderleane naar het terrein achter Huize Rijsterbosch. Tegelijk wordt er vanaf dit parkeerterrein een wandelpad als toegang naar het Rysterbosk aangelegd. Tijdens de werkzaamheden kunnen bezoekers al op dit nieuwe parkeerterrein parkeren. Dit terrein is straks via de andere kant, de linkerkant, van Huize Rijsterbosch bereikbaar.
Rond de hoofdentree zijn in de afgelopen jaren al enkele verbeteringen aangebracht, zoals de Slottún en de laanbeplanting en het pad tussen de Slottún en Huize Rijsterbosch. Met de verplaatsing van de parkeerplaats, verdwijnt ‘het blik’ van de auto’s uit het zicht. Met een nieuw wandelpad vanaf het parkeerterrein wordt de toegang naar het Rysterbosk optimaal.
Werkzaamheden
De komende weken werkt een aannemer in opdracht van It Fryske Gea aan het verwijderen van de parkeerplaats en het planten van groen op die locatie. Tegelijkertijd wordt het nieuwe, hoogwaardige parkeerterrein achter Huize Rijsterbosch ingericht. Dit kan enige hinder veroorzaken. Als de weersomstandigheden het toelaten, zijn de werkzaamheden eind oktober afgerond.
Later wordt de laanbeplanting tussen de Slottún en Huize Rijsterbosch voltooid. Ook komt er een duidelijke routemarkering van het parkeerterrein naar de speelplaats en de hoofdlaan van het Rysterbosk.
De Warkumerwaard bij Workum is een waardevol natuurgebied aan de Friese IJsselmeerkust. Door erosie spoelt steeds meer van de kust weg. Om deze kust te versterken, legt aannemer Van der Meer in samenwerking met It Fryske Gea komende maanden een ‘stormbroedkering’ aan. Hiervoor wordt de kust met een beschermingswal versterkt zodat het gebied in het broedseizoen niet snel meer kan overstromen. Ook komt er een slimme verbinding tussen het gebied en het IJsselmeer. Zo kunnen in het voorjaar duizenden vogels zoals bontbekplevier, visdief en ook diverse weidevogels weer veilig broeden en voedsel vinden en kan, buiten het voorjaar om, de buitenwaard toch gewoon weer overstromen.
Naast de aanleg van de ‘stormbroedkering’ worden er ook andere werkzaamheden uitgevoerd. Zo wordt een stenen dam hersteld, zodat de kust niet meer wegspoelt en de kustlijn stabieler wordt. Met het herstel van slenken en sloten wordt de waterhuishouding in het gebied verbeterd waardoor vissen het gebied weer kunnen gebruiken om te paaien en in op te groeien.
Germ van der Burg, districtshoofd It Fryske Gea: “Met deze maatregelen zorgen we ervoor dat dit bijzondere natuurgebied blijft behouden en nog aantrekkelijker wordt voor vogels én vissen. Hiermee versterken we de Friese IJsselmeerkust en leveren we een mooie bijdrage aan de natuurwaarde van het IJsselmeer”.
Henk de Boer, wethouder gemeente Súdwest-Fryslân: “It is belangryk om te witten dat dizze wurksumheden net allinnich fûgels en fisken helpe, mar ek bydrage oan it werstel fan de hiele natuer yn it gebiet. Troch dizze stappen te meitsjen wolle we de Warkumerwaard noch mear in bloeiend leefgebiet foar natuer meitsje, passend by de bysûndere Iselmarkust fan Súdwest-Fryslân.”
Versterken Friese IJsselmeerkust
De verbeteringen aan het gebied de Warkumerwaard zijn onderdeel van het project Versterken Friese IJsselmeerkust. Dit een samenwerking tussen het Rijk en de regio. Regionaal gaat het om een samenwerking tussen provincie Fryslân, gemeente Súdwest-Fryslân, gemeente De Fryske Marren en It Fryske Gea. Deze organisaties zetten zich in voor het vergroten van de waterveiligheid, het verkleinen van de kans op wateroverlast en het verhogen van de ecologische waterkwaliteit. It Fryske Gea is, als eigenaar en beheerder van het gebied, verantwoordelijk voor de uitvoering van het project.
Zondag 20 oktober van 10.30 tot 16.30 uur is er weer een sfeervolle Groene Markt. Dit jaar voor het eerst op een nieuwe locatie (!) namelijk het terrein van Manege Gaasterland in Harich. Een markt met festivalsfeer met meer dan 90 standhouders. Je vindt er inspiratie om biologisch te (moes)tuineren en duurzamer te wonen en te reizen. Uiteraard is It Fryske Gea ook van de partij om meer te vertellen over de prachtige omliggende natuurgebieden zoals het Rysterbosk. De Groene Markt is genieten van allerlei natuuractiviteiten, een gezellige sfeer en lekker eten. De toegang is gratis. Tip: Kom op de fiets!
Activiteiten Gaasterlandse Natuurweek
De Gaasterlandse Natuurweek van 26 oktober tot 2 november is een week vol herfstactiviteiten voor jong en oud. Bekijk hieronder het overzicht en meld je onderaan de pagina aan voor de activiteiten.
Expeditie waterdiertjes (6+)
Boswachter Aldert van It Fryske Gea gaat maandag 28 oktober met de kinderen op ‘Expeditie waterbeestjes’. De expeditie vindt plaats bij de vijver in de Slottuin in het Rysterbosk. Met schepnetjes, zoekkaarten, loepjes en emmers gaan we op zoek naar libellen, waterschorpioenen, rattenstaartlarven, wapenvliegen en waterroofkevers. Wil jij mee op expeditie? Geef je dan onderaan de pagina op voor deze activiteiten. Er zijn verschillende tijden en deelname is gratis.
Beach Clean Up bij het IJsselmeerkust (12+)
Help jij maandag 28 oktober van 10.00 tot 12.00 uur de boswachter van It Fryske Gea mee om het aangespoelde afval op te ruimen? De Mokkebank is een beschermd natuurgebied tussen Mirns en Laaksum waar veel afval aanspoelt vanuit het IJsselmeer. Normaal gesproken is het gebied niet toegankelijk voor publiek. Jouw kans dus om een bijzonder stukje natuur te bekijken en tegelijkertijd nuttig bezig te zijn. Geef je onderaan de pagina op voor deze activiteit. Deelname is gratis.
Wandelexcursie Mokkebank
Wil je weten hoe het rijke natuurgebied De Mokkebank nóg aantrekkelijk wordt gemaakt voor de vogels en de vissen? Ga dan mee met de wandelexcursie op zaterdag 2 november in het gebied aan de IJsselmeerkust langs de Wieldyk, tussen Bakhuizen en Laaksum. Hier werken It Fryske Gea en Vogelbescherming Nederland aan de aanleg van een nieuw moerasgebied vol variatie en met een natuurlijk waterpeil en een vispassage. Dit zal een flinke impuls geven aan het leefgebied voor vissen en vogels en krijgen visjagers, zoals de zwarte stern, weer meer kans.
Nacht van de Nacht
Op zaterdagavond 26 oktober is er weer een sprookjesachtige Nacht van de Nacht wandeling door het Rysterbosk. In stilte, onder het licht van de maan en sterren zoeken we onze weg over smalle kronkelpaadjes langs zachte melodieuze muziek, spannende verhalen en sprookjesachtige acts. Na afloop is er gelegenheid om gezellig na te zitten bij het knapperend houtvuur in de Teatertún. Geef je onderaan de pagina op voor deze activiteit. Deelname is gratis.
Herfstwandeling door het eeuwenoude Rysterbosk
Ga dinsdag 29 oktober van 14.00 – 16 uur op pad met onze enthousiaste natuurgids en leer meer over de prachtige bosverschijnselen in de herfst, waarbij de paddenstoelen volop pronken! Tijdens de wandeling is er speciaal aandacht voor de veranderde de natuur in de herfst, de geuren en kleuren, maar ook sporen van dieren, van klein tot groot leven in dit bos. Van de kleinste bodemdiertjes zoals duizendpoot tot grotere dieren zoals dassen en reeën. Geef je onderaan de pagina op voor deze activiteit. Deelname is gratis.
https://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2025/01/img_3946.jpg10661600adminhttps://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2024/04/logo.svgadmin2024-09-09 14:23:032025-05-07 14:54:28Gaasterlandse Natuurweek en Groene Markt in Harich
‘s Avonds laat de natuur zich van een andere kant zien. Door de rust en het beperkte zicht staan andere zintuigen op scherp. We laten ons pad verlichten door de maan en sterrenhemel. Ga bijvoorbeeld mee op excursie door Noard-Fryslân Bûtendyks, dit buitendijkse gebied is als geen ander geschikt om de duisternis nog écht te ervaren en de adembenemende sterrenhemel waar te nemen. Op een mooie heldere avond kunnen we met een beetje geluk de Waddeneilanden zien liggen. Een unieke ervaring op een nog echt donkere plek.
https://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2024/07/Landschap-met-sterrenhemel_met_naamsvermelding_Johan_van_der_Wielen-1-scaled-3.jpg13662048adminhttps://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2024/04/logo.svgadmin2024-08-09 12:10:392025-01-03 12:47:23Nacht van de Nacht excursies
Weidevogels, qua uiterlijk zien ze er allemaal heel verschillend uit. Ook het geluid dat ze maken is voor iedereen weer anders. Hier kun je ze makkelijk aan herkennen. En sommige roepen zelfs hun eigen naam!
Tureluur/tsjirk
Deze iets kleinere vogel zoekt in broedtijd zijn bescherming bij de wat grotere vogels. Opvallen zijn zijn rode poten. Ook de tureluur roept zijn eigen naam: ‘tjululuu‘, dat is makkelijk te vertalen naar ‘tureluur’.
De grutto is te herkennen aan zijn lange snavel. Deze rood/bruine vogel kan zo diep in de grond voedsel zoeken. Ook de grutto roept zijn eigen naam: ‘gruttooo, gruttooo‘.
De kievit heeft mooie ronde vleugels en een kuifje achter op de kop. Zijn zwart/witte verenkleed lijkt in de zon soms wel blauw glanzend. Hij dankt zijn naam aan het geluid dat hij maakt: ‘kjiewiet’.
De veldleeuwerik is lichtbruin met een gestreepte borst en bovendelen en heeft een kuifje. Mannetjes maken indrukwekkende zangvluchten. Ze klimmen eerst tot soms wel honderd meter de lucht in, waarna ze luid zingend omlaag vliegen om dichtbij een vrouwtje te landen.
De graspieper is een kleine vogel, gestreept en heeft een dunne snavel. Hij is niet heel opvallend maar zijn zang is niet te missen; een hoge reeks aflopende tonen.
De wulp is de grootste steltloper die je in Friesland tegen komt. Hij heeft ook de langste snavel, die naar beneden is gebogen. De wulp heeft een fluitende roep die klinkt als: ‘koer-líe.
De kemphaan is een spectaculaire, zeldzame weidevogel. De mannetjes hebben in het voorjaar een opvallende kraag en oorpluimen. De vrouwtjes zijn kleiner en licht- of donkerbruin en hebben oranje poten. Ze maken niet veel geluid, maar in broedgebied soms een laag “ga-ga-ga“.
De scholekster daarentegen is wat groter en lomper en is goed te herkennen aan zijn knaloranje snavel en rode ogen. Ze zijn vooral erg luidruchtig en roepen schel “(te-)piet!“.
De watersnip is een zeldzame weidevogel. Maakt een soort blatend geluid tijdens baltsvlucht. Dit ontstaat door luchtstroming door speciaal gevormde staartpennen. Valt op als hij bij gevaar zigzaggend wegvliegt terwijl hij ‘skrètsj…skrètsj…‘ roept.
Het mannetje heeft een opvallende groene kop en witte nekband. Het vrouwtje is goed gecamoufleerd met een vooral bruin verenkleed. Het vrouwtje kwaakt vooral. Het mannetje maakt zachte onopvallende geluiden en tijdens de balts fluit hij.
De kluut is een opvallende vogel door zijn zwart-witte verenkleed, lange poten en zijn opgewipte snavel. Ook de kluut roept zijn eigen naam, een luid: ‘kluut-kluut’.
Een klassiek gazon heeft nauwelijks natuurwaarde. Meestal wordt het ingezaaid met een grasmengsel van slechts enkele soorten die resistent zijn voor de vele maaibeurten en betreding. Door het vele maaien en meestal ook mesten komen er in het klassiek gazon nauwelijks kruiden voor. Als er al enkele bloemplanten in slagen om zich te vestigen, dan krijgen ze amper kans om te bloeien. Er is dus geen nectaraanbod, het klassieke gazon is voor insecten en ook voor ander bodemleven nagenoeg een woestijn.
Mooi en nuttig
Wil je meer leven in je gazon? Met een paar eenvoudige ingrepen kan je van jouw gazon een stukje tuin vol leven maken. En dit is niet alleen mooi om naar te kijken, maar ook nog eens hartstikke nuttig! Wij geven vijf tips die heel makkelijk toe te passen zijn. Op naar een tuin vol leven!
Vijf tips!
Gebruik geen chemische onkruidverdelgers en zo weinig mogelijk meststoffen. Zonder meststoffen zal het gras trager groeien, waardoor je minder moet maaien. Bovendien zullen er meer bloemen in komen, waardoor je op termijn nog minder moet maaien. Met slechts 2 keer maaien in een vet gazon krijg je gewoon een hoop hoog gras zonder bloemen. De eerste jaren moet je het regelmatig maaien om te verschralen. Eens het gazon voldoende bloemrijk en voedselarm is, kan je het als een hooiland beheren zoals hier beschreven met 2 keer maaien.
Laat mossen toe in het gazon. Paddenstoelen houden van mosrijke gazons. Een mostapijt ziet er altijd mooi groen uit en moet zelden gemaaid worden. Bovendien is het lekker zacht als je er met blote voeten doorloopt.
Laat bloemen toe in je gazon. Madeliefjes, klavers en paardenbloemen krijg je snel, zij zijn goed bestand tegen gespeel en geloop. Soorten als gewoon biggenkruid, muizenoortje en margriet wijzen op verschraling. Deze soorten geven aan dat je gazon zeer interessant is voor zowel insecten als voor graslandpaddenstoelen.
Te vaak maaien is niet goed. Bloemen krijgen zo geen kans om te bloeien en insecten hebben geen schuilplaats en geen voedsel. Bovendien zal een kort gemaaid gazon in de zomer te snel uitdrogen, waardoor de ontwikkeling van paddenstoelen geen kans krijgt. Door net zoals in bermen slechts tweemaal per jaar te maaien, krijg je een gazon waarin vlinders, bijen en sprinkhanen zich thuis voelen. Belangrijk is wel dat de timing van het maaien juist is. Om voldoende bloemen in zaad te laten komen maai je best niet voor half juni. Als je toch voor die periode wil maaien, laat dan een deel staan zodat er toch nog zaad gevormd wordt. Ook kan dat stuk dan dienen als vluchtplek voor de talrijke insecten die nu in jouw waardevol gazon huizen. Een tweede maaibeurt kan best in september… zo kunnen heel wat bloemen nog een tweede keer bloeien en zaad vormen. Het gras mag kort de winter ingaan.
Laat maaisel niet liggen, verwijder het zo goed mogelijk. Zo voorkom je extra aanrijking en zal je gazon verder verschralen. Dit betekent minder maaiwerk in de toekomst en meer bloemen.
Bron: Natuurpunt.be
https://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2025/04/paardenbloemen-veld.webp600800Elke Folkersmahttps://www.itfryskegea.nl/wp-content/uploads/2024/04/logo.svgElke Folkersma2024-06-15 09:45:342025-05-07 15:12:455 tips voor een waardevoller gazon
